GIẢI PHÁP TĂNG CÂN KHỎE MẠNH Ở TRẺ NHỎ

Share:

Một vấn đề nhiều cha mẹ đặt ra là làm sao giúp bé nhẹ cân có thể tăng cân? Làm sao biết mức độ tăng cân của trẻ là trong trạng thái hợp lí và khỏe mạnh?

MẬP MẠP KHÔNG CÓ NGHĨA LÀ BÉ ĐANG KHỎE MẠNH

Nhiều ông bà, cha mẹ thường có quan điểm: Con trẻ nhìn bụ bẫm, mập mạp là khỏe mạnh. Tuy nhiên, sự mập mạp của trẻ cần 3 điều kiện sau mới được cho là khỏe mạnh.

ĐIỀU KIỆN THỨ 1: Cân nặng trong mức giới hạn 

Các bé từ 2 tuổi, cha mẹ có thể sử dụng cách tính BMI để theo dõi mức tăng trưởng của bé “Liệu tăng trưởng của bé có nằm trong mức giới hạn khỏe mạnh”

BMI là chỉ số khối của cơ thể và được tính dựa trên cân nặng (tính theo kg) và chiều cao (tính theo m)

BMI = [Số cân nặng (kg)] / [Chiều cao (m)]2

Làm sao sử dụng chỉ số BMI để theo dõi tăng trưởng cho bé từ 2 tuổi?

Dùng chỉ số BMI để xác định vị trí bách phân vị của bé trong biểu đồ tăng trưởng (File hình đính kèm bài viết).

*BMI cho vị trí bách phân nhỏ hơn 5%: Bé có nguy cơ nhẹ cân

*BMI cho vị trí bách phân nằm trong khoảng 5% - 85%: Bé có cân nặng khỏe mạnh

*BMI cho vị trí bách phân lớn hơn 85%: Bé có nguy cơ thừa cân

*BMI cho vị trí bách phân lớn hơn 90%: Bé có nguy cơ béo phì

ĐIỀU KIỆN THỨ 2: Dinh dưỡng của trẻ được phân bố đều

Cha mẹ thực sự ít để ý nguyên nhân gây thừa cân của bé là do sự thiếu cân bằng trong chế độ ăn hằng ngày. Rất nhiều trẻ có xu hướng ăn lệch trong khẩu phần như chỉ ăn những dạng bánh tiện lợi :bánh snack chứa nhiều đường, muối hoặc rất thích ăn những món rán/chiên. Điều này dẫn đến: sự tăng cân của bé là thiên lệch và không cân bằng. Do đó, sự thiếu chất dinh dưỡng vẫn có thể xảy ra ở bé mập mạp.

Phân bổ các nhóm dưỡng chất hợp lý là yếu tố quan trọng để duy trì cân nặng khỏe mạnh:

*Ưu tiên bổ sung và lựa chọn nguồn đạm: nguồn đạm tốt có thể lấy từ thịt gà , thịt heo nạc, cá (cá thu/cá chép/cá hồi/lươn), thịt bò nạc, trứng, phô mai và sữa, với sữa nên chọn nguồn sữa có thành phần ĐẠM CHẤT LƯỢNG, gần giống với hàm lượng đạm trong sữa mẹ. Cung cấp thừa đạm trong giai đoạn đầu đời có thể gia tăng nguy cơ tiết insulin và hóc-môn tăng trưởng giống insulin (IG-F1), và chuyển hóa mỡ bất thường, tăng tích lũy mỡ, gây thừa cân béo phì. Khi lựa chọn sữa, bậc cha mẹ nên tìm hiểu những dòng sữa có Đạm Chất Lượng với hàm lượng đạm vừa đủ và chất lượng đạm cao (có thể đọc thành phần chất đạm với tương đương 1.8 gram/100kcal là được), để trẻ tăng cân khỏe mạnh.

*Gia tăng sử dụng các nguồn chất béo không bão hòa đa nối đôi từ trái bơ, hạt, dầu thực vật, cá hồi, cá chép, lươn và cá thu. Hạn chế các chất béo từ công nghiệp, VD chất béo Trans có trong những thức ăn nhanh, gà rán, khoai tây chiên hoặc những loại thực phẩm chứa nhiều chất béo bão hòa.

*Bé nên được làm quen với chất ngọt từ tự nhiên theo thứ tự tăng dần. Hàm lượng đường trong các loại trái cây sẽ khác nhau, tương đương với độ ngọt của chúng cũng khác nhau. Nên giới thiệu cho trẻ làm quen với loại ít đường trước, sau đó giới thiệu đến những loại nhiều đường thì trẻ ít có xu hướng ăn thiên lệch về đường.

ĐIỀU KIỆN THỨ 3: Vận động vui chơi đầy đủ

Vận động vui chơi là 1 trong những yếu tố cần có cho quản lý cân nặng. Có thể nói: Đây cũng là 1 sự trao đổi chất bình thường: Vận động sẽ giúp tiêu thụ những năng lượng dư thừa để cân bằng.

Các hoạt động khuyến khích trong độ tuổi từ 2 tuổi trở lên: Bơi lội và đạp xe. Duy trì 3 lần/ tuần

*Trẻ từ 2-4 tuổi: không quá 35 phút/ lần, bao gồm bài khởi động, bài tập chính, bài tập thư giãn

*Trẻ từ 5-15 tuổi: không quá 90 phút/ lần, bao gồm bài khởi động, bài tập chính, bài tập thư giãn

Biểu đồ cân nặng cho bé trai từ 2 - 20 tuổi

Biểu đồ cân nặng cho bé gái từ 2 - 20 tuổi

HƯỚNG DẪN KHẨU PHẦN GỢI Ý ĐỂ GIÚP TRẺ TĂNG CÂN KHỎE MẠNH 

Nhóm tuổi từ 2-6 là nhóm tuổi có nhiều phát triển trong nhận thức cũng như thể chất. Nhiều cha mẹ lo lắng vấn đề trẻ nhẹ cân và ăn không đủ lượng, và thường ép bé ăn bằng đủ cách. Tuy nhiên, hậu quả của việc này có thể làm bé bị 1 trạng thái tâm lý tạm thời là “mất hứng thú với trải nghiệm thức ăn” , hơn hết sẽ làm bé ăn thiên lệch hoặc gia tăng dự trữ mỡ bất thường, không đảm bảo sự tăng cân khỏe mạnh. Thực tế, cha mẹ chỉ cần chú ý hơn về cách phân bố nguồn năng lượng và vi chất dinh dưỡng, thêm vào các yếu tố sau:

2 nguyên tắc dinh dưỡng: Đảm bảo đủ các nhóm dưỡng chất, đa dạng nguồn thực phẩm để tăng cường bổ sung vitamin-khoáng chất.

2 nguyên tắc tâm lý: Không tăng lượng nhưng tăng chất của thực phẩm (nếu có biếng ăn xuất hiện kéo dài) và tạo sự mới lạ để tăng tính tương tác trong bữa ăn.

NHÓM DINH DƯỠNG:

Chất bột đường: Nên chọn cơm/mì vì năng lượng sẽ cao hơn.

Chất béo chính: Nên xào/nấu với dầu thực vật; kèm bữa phụ với trái bơ và bánh flan…

Chất đạm: Nên chọn nguồn đạm từ thịt, cá hồi/cá thu, phô mai và sữa. Ngoài đạm, cá hồi/cá thu sẽ cung cấp thêm 1 lượng chất béo không no omega-3 cho hoạt động của não bộ. Nếu dùng sữa bột cho bé thì nên chọn sữa có hàm lượng chất đạm tiêu chuẩn gần giống đạm trong sữa mẹ để không gây ra sự dư thừa đạm (VD, có thể đọc thành phần chất đạm với tương đương 1.8 gram/100kcal là được). Trong một thử nghiệm lâm sàng của GS. Weber M và cộng sự, ĐH Munich, Đức, được bố trí ngẫu nhiên, có theo dõi đến 6 tuổi cho nhóm trẻ từ 2 tuổi ở 5 quốc gia (Bỉ, Đức, Ý, Hà Lan và Tây Ban Nha) đã cho thấy việc bổ sung các loại sữa có Đạm chất lượng giúp trẻ có mức gia tăng BMI nằm trong khoảng khỏe mạnh, so với nhóm bổ sung sữa có hàm lượng đạm cao.

TẠO SỰ MỚI LẠ: Trẻ em rất nhạy cảm với những cái mới vì đó là cơ chế của não bộ trong việc học hỏi. Thay vì cho trẻ ăn trên 1 dĩa thức ăn nhàm chán, hãy tạo ra sự khác biệt như cấu trúc giòn giòn (cá chiên, khoai tây cắt lát mỏng chiên…), hoặc 5 sắc cầu vồng…

Tổng hợp từ FB bác sĩ Anh Nguyễn - tác giả sách "Làm mẹ không áp lực"

Share:

Gửi Bình luận của bạn

Tin liên quan